Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından hazırlanan Maden Sahaları İhale Yönetmeliği Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni yönetmelik, maden sahalarının ihale süreçleri, başvuru koşulları ve ruhsatlandırma usullerini yeniden düzenliyor.

Yönetmeliğe göre maden sahaları açık ihale usulü ve kapalı teklif yöntemiyle ihaleye çıkarılacak. Kapalı tekliflerin değerlendirilmesinin ardından belirlenen teklif sahipleri arasında açık artırma yapılabilecek. Böylece ihale sürecinde rekabetin artırılması ve daha şeffaf bir sistem oluşturulması hedefleniyor.

Yeni düzenleme kapsamında Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG) ruhsatlandırılmamış boş alanları talep olmaksızın değerlendirerek ihalelik saha olarak belirleyebilecek. Kurum ayrıca bu alanları tek başına veya mücavirindeki diğer ihalelik alanlarla birlikte tek saha olarak ihaleye çıkarabilecek.

Yönetmelik bazı maden sahaları için ara veya uç ürün üretimini içeren tesis kurulması şartının getirilmesine de imkan tanıyor. Sahanın cinsi, rezervi, bulunduğu bölge, tenörü, kalitesi, istihdam potansiyeli, yatırım büyüklüğü ve ülke ihtiyaçları gibi unsurlar dikkate alınarak hazırlanacak ihale şartnamesinde ihaleye katılım koşulları ayrıntılı şekilde belirlenecek.

İhale şartnamesinde ayrıca taban ihale bedeli, ihale bedelinin ödeme şekli ve süresi, üretim süreleri ile tesislerin yatırım süreleri gibi hususlar da yer alacak. Böylece maden sahalarının ekonomik ve stratejik değerine göre farklı şartlar belirlenebilecek.

İhaleler tüm isteklilerin katılabildiği açık ihale yöntemiyle gerçekleştirilecek. Kapalı tekliflerin değerlendirilmesinin ardından aritmetik ortalamanın yüzde 50’sinin üzerinde teklif verenler açık artırmaya katılma hakkı elde edecek.

İhaleyi kazanan kişi veya şirket, ihale bedelini 10 iş günü içinde yatırmakla yükümlü olacak. Süresinde ödeme yapılmaması halinde yatırılan teminat gelir kaydedilecek ve ihale hakkı sıradaki teklif sahibine geçecek.

İhalelere Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları, Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişiliğe sahip şirketler, kamu iktisadi teşebbüsleri, müesseseler, bağlı ortaklıklar, iştirakler ile diğer kamu kurum ve kuruluşları başvurabilecek. Başvuru sürecinde ihale teminatı, işletme ruhsat taban bedeli ve ihale şartname bedelinin yatırılması gerekecek.

Yeni yönetmelikle ihale işlemlerinin ihale tarihinden itibaren en geç üç ay içinde MAPEG onayına sunulması zorunlu hale getirildi. Bu düzenlemenin ihale süreçlerinde yaşanan gecikmeleri azaltarak işlemlerin daha hızlı tamamlanmasına katkı sağlaması amaçlanıyor.

Düzenleme kapsamında teklifi geçersiz sayılan, teklifi geçerli olsa bile açık artırmaya katılma hakkı elde edemeyen ya da ihale sonucunda hak kazanamayan kişilerin yatırdıkları işletme ruhsat taban bedeli ile şartname bedeli iade edilmeyecek.

İhalelerin elektronik ortamda veya fiziki olarak yapılmasına MAPEG karar verecek. Elektronik ihalelerde başvuru ve teklif süreçleri kurumun internet sayfasında ilan edilen saat aralığında sistem üzerinden yürütülecek.

Öte yandan ihale sürecinde yükümlülüklerini yerine getirmeyen kişiler de yaptırımlarla karşılaşacak. İhaleyi kazanmasına rağmen bedelini yatırmayanlar bir yıl süreyle yeni ihalelere katılamayacak.

Yeni düzenleme ile birlikte 2017 tarihli Maden Sahaları İhale Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmış oldu.