ABD ile İran arasındaki gerilimlerin seyri piyasaların odak noktasında kalmaya devam ederken, geçen hafta yükselen jeopolitik tansiyon yeni haftaya girilirken bir nebze hafifledi.

ABD Başkanı Donald Trump, İran'la müzakerelerin bugün yeniden başlayacağını ve bir anlaşmanın sağlanması konusunda iyimser olduğunu belirtti. Trump ayrıca, Hürmüz Boğazı'nın açılması ve İran'ın "nükleer silahsızlandırılması" konusunda yakında bir anlaşmaya varılabileceğine dair iyimserliğini dile getirdi.

Bu gelişme piyasalardaki jeopolitik risk algısının azalmasına katkı sağladı. Aynı zamanda azalan arz endişeleriyle petrol fiyatlarında gerileme gözlenirken, hala yüksek seyrini koruyan küresel tahvil faizleri ve Asya'daki ekonomik verilerin olumlu sinyaller vermemesi piyasalarda risk iştahını törpülüyor.

Buna ek olarak Çin'in ileri düzey yapay zeka ve çip üretimi konusunda attığı adımların yarı iletken sektöründe oluşturduğu karlılık ve büyüme endişeleri yeni haftada da piyasaların üzerinde baskı unsuru olmaya devam ediyor.

Para politikası tarafında geçen hafta ABD Merkez Bankasının (Fed) enflasyon göstergesi olarak yakından takip ettiği kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksindeki yıllık artışın haziranda yüzde 4,1’den yüzde 3,7’ye gerilemesi ile beklenti altı kalan büyüme performansı birden fazla sayıda faiz artışı yapılabileceğine yönelik ihtimalleri zayıflattı.

Bankaya ilişkin piyasa beklentileri halihazırda yıl sonuna kadar bir faiz artışı çevresinde şekillenirken, faiz artışı ihtimalleri eylül ayı için yüzde 67, ekim ayı için yüzde 96 ile fiyatlanıyor. Analistler, bu hafta ABD'de açıklanacak tarım istihdam verisinden alınacak sinyallerin Fed'e yönelik beklentiler üzerinde etkili olabileceğini kaydetti.

Öte yandan, döviz piyasasındaki gelişmeler de yakından izlenirken, ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Japon yenine yapılan müdahaleyi doğruladı. Bessent, 31 Temmuz'da gerçekleştirilen koordineli döviz piyasası müdahaleleriyle Japon yenindeki düzensiz hareketlerin önüne geçildiğini, gerekmesi halinde ilave ortak piyasa müdahalelerinin yapılabileceğini belirtti.

Analistler, Japon yenindeki sert değer kaybının küresel finans sistemi açısından risk oluşturduğunu, sermaye akımlarında dengesizliklere ve finansal piyasalarda oynaklığın artmasına neden olabileceğini ifade etti.

- Tahvil faizlerinde sınırlı geri çekilme görüldü

Geçen hafta son 19 yılın en yüksek seviyesini gören ABD'nin 30 yıllık tahvil faizi haftaya yaklaşık 4 baz puan düşüşle yüzde 5,24'te, ABD 10 yıllık tahvil faizi de yaklaşık 5 baz puan azalışla yüzde 4,70 seviyesinde başladı.

Dolar endeksi, Fed'in tahmin edildiği ölçüde şahin adımlar atmayacağı beklentileriyle geçen hafta 17 Haziran'dan bu yana ilk kez 99 seviyelerine çekilirken, yeni haftaya 99,7 seviyesinde başladı.

Altının ons fiyatı ise azalan jeopolitik gerilimler ve faiz artışı ihtimallerinin güç kaybetmesiyle yüzde 0,6 artışla 4 bin 70 dolardan alıcı bulurken, ekim vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 5,1 düşüşle 83,4 dolarda işlem görüyor.

Kurumsal tarafta ise bu hafta önemli şirketlerin bilançoları takip edilecek. Bu doğrultuda dikkatler, yakın geçmişte halka arz olan ve rekor seviyelerde piyasa değerine ulaşmasının ardından hisselerinde sert kayıplar yaşanan SpaceX'in finansal sonuçlarında olacak. Şirketin finansal sonuçlarını yarın açıklaması bekleniyor.

ABD'de endeks vadeli kontratlar ise haftaya pozitif başladı.

- Avrupa'da endeks vadeli kontratlar alıcı seyrediyor

Orta Doğu'da kısmen hafifleyen jeopolitik tansiyon ve yeni bir anlaşma yapılabileceğine yönelik umutlar, Avrupa tarafında fiyatlamalarda başat rol oynuyor.

Bölgede vadeli işlem piyasalarında, endeks vadeli kontratlar haftaya pozitif başlarken, bu hafta bölgede üretici enflasyonu ile sektörel Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) verileri takip edilecek. Söz konusu verilerde bölge ekonomisinin gidişatına ilişkin sinyaller aranacak.

Analistler, petrol fiyatlarındaki düşüşün enerjide dışa bağımlı Avrupa ekonomileri açısından kritik önem taşıdığını belirterek, enerji maliyetlerindeki azalışın halihazırdaki enflasyon ve büyüme beklentilerinde de değişikliklere neden olabileceğini söyledi.

Para piyasalarında Avrupa Merkez Bankasının (ECB) eylülde politika faizlerinde artışa gidebileceği yüzde 87 ile fiyatlanıyor.

Bu arada İspanya'nın Kuzey Afrika'daki toprağı Sebte (Ceuta) kentine geçmeye çalışırken hayatını kaybeden düzensiz göçmenlerin sayısının 88'e yükseldiği belirtildi. 30 Temmuz'dan bu yana yaklaşık 73 bin 500 düzensiz göçmenin Sebte'den Fas'a döndüğü tahmin ediliyor.

- Asya borsaları Hong Kong hariç negatif seyrediyor

Dünya genelinde yarı iletken sektörüne ilişkin değerleme endişelerinin yeni haftaya taşınması Asya borsalarında Orta Doğu'daki gerilimlerin oluşturduğu iyimserlikleri gölgeledi.

Bölgede, Hong Kong hariç satıcılı bir görünüm öne çıkarken, Japonya ve Çin'de açıklanan makroekonomik verilerden alınan sinyaller de söz konusu seyirde etkili oldu.

Bölgede bugün açıklanan verilere göre, Japonya'da haziran ayı nihai imalat sanayi PMI verisi 54,5 ile önceki aya göre bir miktar azalsa da güçlü seyrini korudu. Söz konusu veri ekonomik aktivitenin güçlü kaldığına ve fiyat baskılarının devam edebileceğine işaret etti.

Bu durum, Japonya Merkez Bankasının (BoJ) para politikasını ilave sıkılaştırabileceğine yönelik endişeleri artırdı.

Çin'de ise imalat sanayi PMI 50,9 ile beklentilerin altında kalarak, Çin ekonomisinin büyümesine yönelik soru işaretlerini artırdı. Öte yandan geçen hafta yapay zeka bağlantılı teknoloji hisselerinde görülen satışlar yeni haftaya da taşındı. Yarı iletken ağırlıklı Güney Kore borsasındaki sert düşüş dikkati çekti. Güney Kore'de yapay zeka bellek çipi üreticisi SK Hynix'in hisseleri yüzde 8, Samsung Electronics'in hisseleri yüzde 8,4 geriledi.

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,2, Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 5,4, Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,7 düşerken, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yatay seyrediyor.

- Yurt içinde dikkatler enflasyon verisinde

Cuma günü alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,24 değer kazanarak 13.458,10 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ağustos vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,17 yükseldi.

Yurt içinde bugün açıklanacak temmuz ayı enflasyon verisi yatırımcıların odağında bulunuyor. AA Finans Enflasyon Beklenti Anketi'ne katılan ekonomistler, Tüketici Fiyat Endeksi'nin (TÜFE) temmuzda yüzde 1,82 artacağını tahmin ediyor.

Dolar/TL cuma gününü 47,5130'dan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 47,5410'dan işlem görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde enflasyon, imalat sanayi PMI verilerinin, yurt dışında ise dünya genelinde PMI verileri başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 13.300 ve 13.200 puanın destek, 13.600 ve 13.700 puan seviyelerinin direnç konumunda olduğunu kaydetti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

09.00 Almanya, haziran ayı perakende satışlar

10.00 Türkiye, temmuz ayı imalat sanayi PMI

10.00 Türkiye, temmuz ayı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE)

10.00 Türkiye, temmuz ayı Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE)

10.55 Almanya, temmuz ayı imalat sanayi PMI

11.00 Avro Bölgesi, temmuz ayı imalat sanayi PMI

11.30 Avro Bölgesi, ağustos ayı sentix yatırımcı güven endeksi

11.30 İngiltere, temmuz ayı imalat sanayi PMI

16.45 ABD, temmuz ayı imalat sanayi PMI

17.00 ABD, temmuz ayı ISM imalat sanayi PMI