Jeotermal enerji sektörü temsilcileri ise 1.800 MW’a ulaşan jeotermal kaynaklı elektrik enerjisi kurulu gücünün %5,5’ine karşılık gelen hibrit santral tahsislerinin yetersizliğine işaret ediyor. Jeotermal Enerji Derneği (JED) Yönetim Kurulu Başkanı Ali Kındap, yenilenebilir enerji kaynaklarına içerisinde baz yük konumuna sahip tek kaynağın jeotermal enerji santralleri olduğunu hatırlatarak, %80’in üzerinde kapasite faktörüne sahip bu santrallerin, ürettikleri enerjinin yaklaşık %20’sini kendi ihtiyaçları için tükettiklerini vurguladı. 

YEKDEM’DEN ÇIKMIŞ OLMA ŞARTI 

EPDK tarafından tahsisi yapılan 100 MW hibrit kapasite için yatırımcıların 30 Haziran 2026 tarihi mesai saati bitimine kadar başvurularının alındığını kaydeden Kındap, sektörün talebinin, jeotermal santrallerin kurulu güçlerinin en az %20’sine karşılık gelecek şekilde güneş ve rüzgâr enerjisine dayalı hibrit santral kapasitesi olduğunu belirtti. 

Tahsis edilen 100 MW’lık kapasiteye sadece YEKDEM (Yenilenebilir Enerji Kaynakları Destekleme Mekanizması) süresini tamamlamış jeotermal santrallerin başvurabildiğine dikkat çeken JED Başkanı Ali Kındap, şu değerlendirmeyi yaptı: 

“2025 sonu itibarıyla on yıllık YEKDEM sürelerini tamamlayarak sistemden çıkan jeotermal santrallerimizin kurulu gücü 620 MW seviyesinde gerçekleşti. 2026 sonunda bu kurulu güç 833 MW’a yükselecek. Bu verilerin, 100 MW’lık hibrit kapasite tahsisinin yetersizliğini göstermesi bakımından dikkat çekici olduğunu düşünmekteyiz. Santrallerimiz, ürettikleri enerjinin % 20 ilâ % 25’ini kendi enerji ihtiyaçlarını karşılamak için tüketiyor. 

Bu durumda yatırımcılarımıza, kurulu güçlerinin en az % 20’si kadar hibrit santral tahsisi yapılmasını gerekli görmekteyiz. Ayrıca EPDK, başvurularda santrallerin kapasite faktörlerini dikkate alacak. En yüksek kapasite faktöründen başlayacak ve kapasite dolana kadar tahsis yapacak. Santrallerimiz farklı rezervuar alanlarında üretim yaptıkları için doğal olarak kapasite faktörü birbirinden farklılık gösteriyor. Bu durumda kurulu gücü ve doğal olarak öz tüketimi yüksek olmasına rağmen kapasite faktörü görece daha düşük bir santralin bu tahsisten yararlanması, 100 MW’lık sınır da düşünüldüğünde imkânsız hâle gelecek.”

SEKTÖRÜN BEKLENTİSİ 360 MW

Bir jeotermal santral için azami 10 MW’lık kapasite sınırlaması getirildiğine de anımsatan Kındap, 16 Nisan 2026 tarihinden önce hibrit santral başvurusu yapan yatırımcıların da aynı tahsise dahil edileceği bilgisini verdi. 

Jeotermal enerji sektörünün, toplam kurulu gücün %20’sine karşılık gelen 360 MW hibrit santral kapasitesi tahsis edilmesi halinde, yatırım için çok daha fazla motive olacağını sözlerine ekleyen Kındap, Türkiye genelinde 27 bin MW’a ulaşan güneş ve 16 bin MW’a ulaşan rüzgar enerjisi kurulu gücü düşünüldüğünde, yatırımcı taleplerinin makul ve uygulanabilir olduğunu söyledi. 

HİBRİT SANTRAL BAŞVURULARINDA TAKVİM NASIL İŞLEYECEK?

 Yenilenebilir Enerji Kaynakları Destekleme Mekanizması (YEKDEM) süresini tamamlamış her bir jeotermal santral için, son 5 yıla ait üretim ve kurulu güç verileri kullanılarak ortalama kapasite faktörü hesaplanacak.

 Başvurular, en yüksek kapasite faktörüne sahip santralden başlanarak sıralanacak ve açıklanan toplam tahsis kapasitelerine ulaşılana kadar kapasite tahsisi yapılacak.

 Son 5 yıl içerisinde farklı zamanlarda işletmeye geçmiş kapasitelerin bulunması halinde, her bir kapasite için işletmedeki süre ve kurulu güç dikkate alınarak ayrı hesaplama yapılacak.

 İşletmedeki toplam elektriksel kurulu gücü 3 MW ve altında olan tesisler için tahsis edilebilecek kapasite, işletmedeki kurulu güce kadar olacak. 3 MW’ın üzerindeki tesislerde ise tahsis edilebilecek kapasite, kurulu gücün 3 MW’ı aşan kısmının %25'inin söz konusu 3 MW’a ilave edilmesiyle belirlenecek.

 Bir jeotermal santral için tahsis edilebilir kapasite azami 10 MW olacak. 

 Santral için daha önce alınmış olan kapasitenin belirlenen limitlerin üzerinde olması halinde başvuru iade edilecek, belirlenen limitlerin altında olması halinde ise eksik kalan miktar kadar kapasite TEİAŞ tarafından tahsis edilecek.