SON DAKİKA
GÜNCEL Perşembe 23 Temmuz 2026 02:41

YAPAY ZEKA İLE YAPILAN REKLAMLARA SIKI DENETİM GELİYOR

Ticaret Bakanlığı, Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği'nde kapsamlı bir değişikliğe giderek yapay zekâ ile üretilen reklam içeriklerini, sosyal medya fenomenlerinin tanıtım paylaşımlarını ve sahte tüketici yorumlarını daha sıkı kurallara bağladı. Resmî Gazete'nin 1 Temmuz 2026 tarihli sayısında yayımlanan düzenleme, 1 Ağustos 2026 itibarıyla yürürlüğe girecek.

Yapay zeka ile yapılan reklamlara sıkı denetim geliyor

Yeni yönetmeliğe göre, reklamlarda yapay zekâ teknolojileri kullanılarak oluşturulan ve gerçek insandan ayırt edilmesi güç dijital karakterlere yer verilmesi hâlinde, bu durumun tüketiciye açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir şekilde bildirilmesi zorunlu olacak. Düzenleme, tüketicinin bir reklamda gördüğü kişinin gerçek mi yoksa yapay zekâ ile üretilmiş bir karakter mi olduğunu bilme hakkını güvence altına almayı amaçlıyor.

Bunun yanı sıra, gerçek kişilerin yapay zekâ ile oluşturulan dijital kopyalarının bir ürün veya hizmeti bizzat deneyimlemiş ya da tavsiye ediyormuş izlenimi verecek şekilde reklamlarda kullanılması tamamen yasaklandı. Bu hükümle, ünlülerin veya sıradan tüketicilerin izni olmadan ya da yanıltıcı biçimde "deepfake" tarzı tanıklık reklamlarında kullanılmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.

INFLUENCER PAYLAŞIMLARINA "REKLAM" İBARESİ ŞARTI

Düzenlemeyle sosyal medya fenomenlerinin (influencer) ticari işbirliği kapsamında yaptığı tüm paylaşımlarda "Reklam" veya "Tanıtım" ibaresinin açıkça kullanılması zorunlu hâle getirildi. Böylece gizli reklam uygulamalarının önüne geçilmesi ve tüketicinin bir paylaşımın ticari amaçlı olup olmadığını net biçimde anlayabilmesi amaçlanıyor.

İNDİRİM KAMPANYALARI VE TÜKETİCİ YORUMLARINDA YENİ KURALLAR

İndirimli satış reklamlarında, indirim öncesi fiyat olarak artık kampanyanın başlangıcından önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat esas alınacak. Çabuk bozulan meyve, sebze gibi ürünlerde ve hizmetlerde ise indirimli fiyattan hemen önce uygulanan son fiyat referans olarak kullanılacak. Bu değişiklik, kampanya öncesi suni fiyat artışı yapılarak "yüksek indirim" izlenimi yaratılmasının önüne geçmeyi amaçlıyor.

Satın alma sürecinin doğrulanamadığı platformlardan alınan tüketici değerlendirmelerinin yayımlanmasına artık izin verilmeyecek. Ayrıca tüketici şikâyetlerinde satıcı ve sağlayıcılara tanınan yanıt süresi 72 saatten 48 saate indirildi; bu süre içinde yanıt verilmezse değerlendirmeler doğrudan yayımlanabilecek.

ÇEVRESEL BEYANLAR, ÇOCUKLARA YÖNELİK REKLAMLAR VE YASAKLI ALANLAR

Yönetmelik, "çevre dostu" veya "yeşil" gibi genel ifadelerin bilimsel dayanak sunulmadan kullanılmasını yasaklıyor; çevresel iddiaların yetkili kurumlar veya akredite kuruluşlardan alınan belgelerle kanıtlanması zorunlu tutuluyor. Çocuklara yönelik kişisel veriye dayalı hedefli reklam yapılması da yasaklandı. Falcı, medyum ve astrolog gibi hizmetlere ilişkin reklam yasağı korunurken, yasa dışı bahis ve kumarın yanı sıra yasa dışı şans oyunlarına yönelik reklamlar da yasak kapsamına alındı.

DENETİM REKLAM KURULU'NDA, CEZALAR MİLYONLARLA İFADE EDİLİYOR

Yeni kurallara aykırılık tespit edilmesi hâlinde Reklam Kurulu resen inceleme başlatabiliyor. Kurulca aldatıcı ve yanıltıcı reklamlar ile haksız ticari uygulamalara ilişkin 2026 yılında uygulanan idari para cezaları 79 bin 161 lira ile 31 milyon 808 bin 530 lira arasında değişiyor. Uygunsuzluk tespit edilen içerikler için durdurma kararından para cezasına kadar çeşitli yaptırımlar uygulanabilecek.

GOOGLE DA KENDİ REKLAM AĞINDA YAPAY ZEKÂ ETİKETİ GETİRİYOR

Bakanlığın düzenlemesine paralel olarak Google da kendi reklam ekosisteminde benzer bir şeffaflık adımı attı. Google Arama, YouTube ve Google Discover'da kullanıcılar, gördükleri reklamların üç nokta menüsüne veya bilgi ikonuna tıkladığında "My Ad Center" panelinde "Bu reklam nasıl yapıldı?" seçeneğiyle karşılaşacak. Reklam veren, içeriği doğrudan Google'ın kendi üretken yapay zekâ araçlarıyla hazırladıysa etiket otomatik olarak eklenecek; ancak reklam harici bir araçla (örneğin farklı bir görsel üretim platformuyla) hazırlanıp yüklendiyse, yapay zekâ kullanıldığının beyanı tamamen reklam verenin beyanına bağlı kalacak.